Archief van
Maand: februari 2025

Je moe nie huil nie

Je moe nie huil nie

Essen heeft een reeks partnergemeenten. Essen-Oldenburg is de oudste, maar we werken ook samen met Žilina, Hradištko, Witzenberg en sinds kort ook met Bolekhiv.

Stel nu even dat één van onze partnergemeenten die band wil verbreken, op basis van volgende redenen :

  • De schietpartijen in Anderlecht
  • Controversiële uitspraken van Raoul Hedebouw
  • De invoering van de omstreden meerwaardebelasting

Wat zou onze reactie dan zijn ? Inderdaad, we zouden denken dat ze daar zot zijn geworden.

Gisteren bracht Vlaams Belang de volgende vraag in de gemeenteraad :

Witzenberg

Het Vlaams Belang is al langer bezorgd over het anti-blanke klimaat in Zuid-Afrika, en aangezien wij een samenwerkingsverband hebben met de Zuid-Afrikaanse gemeente Witzenberg zijn wij genoodzaakt om hierover enkele vragen te stellen. Het opvallendste element daarbij zijn de Plaasmoorde, brutale gewelddaden van veelal zwarte bendes tegen blanke boeren, hun eigendommen en personeel. En daar kwam dus de uitlatingen van Julius Malema, leider van het extreemlinkse Economic Freedom Front, bovenop, die onverholen oproepen tot het uitmoorden van blanken. Zijn uitspraken passen in het bredere klimaat van anti-blank racisme en geweld dat de extreemlinkse regering van het ANC.

Ondertussen heeft de huidige Zuid-Afrikaanse president Cyril Ramaphosa een omstreden wet ondertekend die het mogelijk maakt om het land van deze boeren te onteigenen zonder compensatie.

Vragen:
– Met de bovengenoemde feiten is het voor onze gemeente nog wenselijk om het samenwerkingsverband met Witzenberg nog in stand te houden? Of tijdelijk On Hold te zetten
– Gaat de gemeente formeel hun bezorgdheid hierover overbrengen aan Witzenberg?

(Spelling en grammatica uiteraard voor rekening van het VB.)

Dirk wees er als raadsvoorzitter op dat het een vergadering betrof van de gemeenteraad van Essen, niet van het parlement van Zuid-Afrika, en Helmut antwoordde terecht ook vanuit lokaal perspectief :  we hebben met Witzenberg een partnerschap in wederzijds respect.

Maar het lijkt mij nuttig om wel even perspectief aan te brengen. Wie immers een vraag stelt op basis van verdraaide feiten in Zuid-Afrika, kan zich morgen even goed op onwaarheden over onze eigen gemeente baseren. Even fact checken, dus.

  • Eerst de “Plaasmoorde” zelf. Er worden blanke boeren vermoord in Zuid-Afrika. Veel te veel. Maar het gaat om 0,003% van het totaal aantal moorden in dat land, en er kan niet worden aangetoond dat er enige systematiek achter zit. Zuid-Afrika is een veel te gewelddadig land – en uiteraard valt geen enkele moord goed te praten. De „Plaasmoorde” is echter grotendeels een mythe, volgens Wikipedia onderdeel van een complottheorie.
  •  „De extreem-linkse regering van het ANC” dan. Sinds vorig jaar bestaat de Zuid-Afrikaanse regering niet meer enkel uit het ANC. Het is een zeer brede regering. Maak bijvoorbeeld kennis met Pieter Groenewald, de minister van gevangeniswezen. Zijn Vryheidsfront Plus lijkt me geen typevoorbeeld van extreemlinkse partij. Het is een eerder conservatief gezelschap dat opkomt voor de onafhankelijkheid van de Afrikaanstalige Kaap. Mocht het VB zich in hun standpunten herkennen, dan is dat geen toeval. Die partij zit in de regering. De minister van landbouw, bevoegd voor de boeren dus, is John Steenhuisen van de centrum-rechtse Demokratiese Alliansie. Die partij levert overigens ook de burgemeester van Witzenberg.
  • Niet in die regering : de Economic Freedom Fighters van Julius Malema. Dat is een extreem-linkse populist. Gevaarlijk ook. Hij heeft weliswaar niet echt “onverholen opgeroepen tot het moorden op blanken”, wat uiteraard ook in Zuid-Afrika gewoon verboden is, maar hij zoekt wel de rand op – al dateren zijn meest onverstandige uitspraken alweer van een aantal jaren geleden. Het is een onfris heerschap, die overigens uit het ANC werd gezet. Zijn partij haalt in Witzenberg iets minder dan 3% van de stemmen, nationaal 9,5%. Ik zeg het node, maar het VB is meer representatief voor Essen dan de EFF voor Witzenberg.
  • President Ramaphosa is overigens ook niet meteen een links icoon. Tussen 1996 en 2012 maakte hij carrière in het bedrijfsleven, onder meer als eigenaar van McDonald’s Zuid-Afrika. Maar hij tekende inderdaad de onteigeningswet, en die is omstreden. Nu heeft elk land een regeling voor onteigeningen. Als gemeente zetten we die wel eens in, als ze de enige mogelijkheid is om bijvoorbeeld een fietspad te realiseren. Dan geldt er natuurlijk een compensatie. De Zuid-Afrikaanse wet laat blijkbaar toe land dat volstrekt ongebruikt is zonder compensatie te onteigenen. Dat gaat wat mij betreft wat te ver, maar om het nu als reden te zien om het hele land en alle gemeenten erin te verketteren, dat lijkt me ook wat overdreven. De al genoemde (centrum-)rechtse partijen zijn overigens tegen de wet, maar ze blijven toch in de regering.

Het VB moet kiezen. Ofwel wil de partij gefundeerd mee nadenken over het Essense beleid. De tussenkomst over het bestuursakkoord gisteren leek me een eerlijke poging daartoe. Ofwel wil ze op basis van wat er op X aan halve waarheden of hele leugens verschijnt wat aan de kant staan roepen. De beide combineren gaat niet gemakkelijk zijn.

Een week is een eeuwigheid

Een week is een eeuwigheid

De week waarin de wereld veranderde. Minder dan een maand na zijn tweede eedaflegging is definitief gebleken dat de tweede termijn van Trump fundamenteel anders wordt dan de eerste – zoals wellicht iedere verstandige waarnemer zag aankomen, maar tegen beter weten in hoopte dat het opnieuw zal gaan zoals de eerste keer. Die eerste termijn was erg slecht voor de wereld en voor de VS, maar Trump werd afgeremd, bijgestuurd, onder controle gehouden door vaak erg conservatieve maar niet ondemocratische, niet roekeloze en niet onverstandige lieden in zijn regering en administratie. Niets van dat nu. De nieuwe Trump stelde een hofhouding samen met trouwe volgelingen die indien ze al niet geheel van het padje af zijn bereid zijn om alle dwaasheden en gevaarlijke extreem-rechtse denkbeelden van de president te volgen. Binnen de Republikeinse partij durven weinigen nog opstaan tegen het MAGA-Blok. Met Elon Musk heeft Trump bovendien zowel een propagandaminister, een steenrijke financier en een leerling-tovenaar die bereid is om op elk domein eerst te doen en dan te denken – het buitenzetten van de mensen die het kernwapenarsenaal beveiligen werd op tijd teruggedraaid, maar hoe effectief zijn mensen nog die je eerst ontslaat en dan terug aanneemt, en vooral : hoe pakt het de volgende keer uit ?

Hoe het ook zij, de VS wordt tot nader order bestuurd door een regime dat gelooft in leugens, samenzweringstheorieën, fake news en Russische propaganda. De uitspraken van Trump over Oekraïne, die van vice-president Vance in Munchen en de onderhandeling in Saoedi-Arabië met het Poetinregime hebben duidelijk gemaakt dat de VS is het beste geval een uiterst onbetrouwbare bondgenoot is geworden – in het slechtste geval een tegenstander van Europa. Bij Trump ga je altijd best uit van het slechtste geval. Dat is een verandering van het paradigma dat minstens sinds Pearl Harbour maar mogelijk sinds het tot zinken brengen van de Lusitania de Atlantische relatie bepaalde.

Dat vereist een verenigde Europese reactie. Gelukkig neemt de Franse president Macron het leiderschap op. Hopelijk beseft iedereen de ernst van de situatie en noodzaak om snel te handelen. En aangezien de VS nogal sterk blijken in het “out of the box” denken (kregen we hen maar terug in de box) zullen we dat zelf ook moeten doen. Op één of andere manier moet snel een Europese strategische ruimte tot stand komen met de EU en het VK (ook premier Starmer nam zijn verantwoordelijkheid deze week), met Moldavië en Oekraïne en al wie nog verder naar het oosten ook mee, en bij voorkeur ook met Canada. Met een politieke, militaire en economische poot. Hoeveel tijd daarvoor is ? Een week of zo.

Thue recht und scheve niemand

Thue recht und scheve niemand

Ik ben in Gdańsk, voor een conferentie georganiseerd door het Poolse EU-Voorzitterschap. Op een historische locatie : het “European Solidarity Centre” is gebouwd op de terreinen van de voormalige Leninscheepswerf.

Hier is het begonnen. Onder leiding van Lech Walesa startte hier de staking die uiteindelijk de val van het communisme in Polen en bij uitbreiding in heel Oost-Europa zou veroorzaken. Met de eis voor een vrije vakbond en voor het recht op staking. In het Centre is een mooi museum ingericht over die strijd, over Solidarność, de stakingen, de staat van beleg en hoe uiteindelijk de Communistische Partij van Jaruzelski het pleit verloor. En ook over de onvergetelijke rol van paus Johannes-Paulus II, het politieke genie van die man, zijn redenaarstalent en zijn overzettelijkheid. Bij velen is hij in de herinnering gebleven als de oude, mompelende, oerconservatieve man die het misbruik in zijn kerk niet erkende. Allemaal waar, maar er was ook de visionaire leider die het geloof gebruikte om de dictatuur in zijn land omver te werpen.

Hier rondlopen bleek me meer te ontroeren dan ik had gedacht. Je voelt de hoop en de wanhoop van de arbeiders die hier niet zomaar opkwamen voor wat betere arbeidsvoorwaarden of (godbetert) tegen vervroegd pensioen op 55 – maar staakten voor vrijheid en democratie. Het is onmogelijk om er geen lessen in te zien voor vandaag, onmogelijk om niet te denken aan nieuwe dictaturen en nieuwe Sovjets die proberen hun buurlanden te onderwerpen. Niet alleen de democratie won hier de strijd, maar ook het verenigde Europa. Zonder Solidarność eindigde de EU aan het IJzeren Gordijn. Wat hier werd gerealiseerd mogen we nooit opgeven. Want deze stad zag ook de keerzijde : de eerste schoten van de Tweede Wereldoorlog werden ook hier gelost – in wat toen de Vrijstaat Dantzig was. Hier beseffen ze het alleszins : de Russische beer is vlakbij en we horen zijn gegrom, en Kyiv is van ons allemaal.

Overigens is Gdańsk een bijzonder mooie stad, met een combinatie van Nederlandse en Noordduitse stijlelementen – die ze dankt aan haar status als voormalige Hanzestad. Ze doet aan Amsterdam denken, een beetje aan Gent ook, met af en toe een glimp van de Oostenrijkse flair van Krakau. Een prachtige bestemming voor een citytrip – maar misschien toch in een iets warmere periode van het jaar.

Grensverleggend

Grensverleggend

Terwijl de Tullepetoanen er door de straten toe(te)rden trokken Ioanna en ik gisterenenavond naar restaurant 1857 in Roosendaal. Ik had ergens gelezen dat ze daar in onze buurstad eind vorig jaar een Michelinster in de wacht hadden gesleept, en zo hadden ze mijn nieuwsgierigheid opgewekt – dichter bij Essen bleef die sterre nog niet stille staan. Op hun site zag het er interessant en lekker uit. Ook de locatie, een voormalig koetshuis, leek veelbelovend.

Onze verwachtingen waren dus hooggespannen, maar werden absoluut niet teleurgesteld. We kregen een (lange) reeks van zeer lekkere, creatieve en bijzonder mooi ogende gerechten voorgeschoteld (zeer “Instagrammable”, voor wie wil). De chef experimenteert graag met barbecue-, rook- en as-smaken, en die bleken allemaal erg mooi in de amuses en gerechten te passen, net als de Aziatische toetsen die werden aangebracht. Het gebouw houdt een mooi evenwicht tussen de sfeer van het oude koetshuis dat het eens was en een eigentijds restaurant. De sfeer is er ontspannen maar stijlvol. Voor ons beiden was het één van de allerbeste culinaire ervaringen ooit, al gaan we natuurlijk niet elke week (maand, zelfs jaar…) naar dit soort restaurant. De prijs ? Die is uiteraard naar verhouding, en dus niet laag. Maar hij kwam alleszins bij mij niet overdreven over. Enig minpuntje op dat vlak vond ik het afzonderlijk aanrekenen van water (dat, het moet gezegd, voortdurend werd bijgevuld) – ik besef dat daar werk in steekt en dat ook dat niet gratis is, maar ik zou die prijs dan aan het menu toevoegen.

Na de hapjes, waarbij we het ons niet bekloegen dat we ook voor de oesters hadden geopteerd (en zo drie verschillend bereide heerlijke Ierse oesters kregen geserveerd), zagen we drie visgerechten op tafel verschijnen, en daarna het vleesgerechtje waarvoor we een aanpassing hadden gevraagd die zonder problemen werd gerealiseerd. Ioanna koos voor de kaasselectie in plaats van het dessert, en wellicht was dat de betere optie (zonder afbreuk te doen aan het excellente dessertje). De afsluitende koffie moest even snel gaan : de trein naar Essen wacht niet wanneer je het vertrek ervan moet halen, enkel als je zeker op tijd ter bestemming moet zijn. Gelukkig was er toch nog tijd om de bijhorende zoetigheden te proeven.

Bij het menu werd twee keer zeer lekker brood geserveerd – we gaan die broodjes niet snel vergeten, en de dahl die bij het tweede broodje werd geserveerd zal zelfs nog langer in de herinnering blijven. Opmerkelijk wel dat er geen broodmandje op tafel kwam, of dat het brood niet werd aangevuld. Een terechte keuze, denk ik, anders wordt brood soms vooral iets om de tijd tussen de gangen te vullen. Maar een keuze die ik andere restaurants nog niet zo snel zie maken.

Nog opmerkelijk vond ik dat niet echt een selectie van aperitieven werd voorgesteld (we kozen voor een glaasje champagne en wijn, respectievelijk) en ook dat het restaurant geen (signature- of andere) cocktails aanbood. Ook daar kan ik achter staan : een cocktail moet al uitstekend zijn om stand te houden bij verschillende gerechten.

De chef maakte even tijd voor een praatje en zo leerden we dat hij met verschillende Griekse collega’s had samengewerkt. Misschien had hij van hen moeten leren dat olijfolie eigenlijk zoals wijn ook met het etiket wordt gepresenteerd, al zou dat wellicht wat minder goed bij het zeer geslaagde serviesgoed passen.

Wat mij betreft is die eerste ster in Roosendaal er eigenlijk al meteen anderhalve. Ik ben benieuwd hoe het verhaal verder gaat.

Président-fondateur

Président-fondateur

Maandag hebben de PLE-leden Koen Neelen tot nieuwe voorzitter verkozen. Hij volgt Geert Vandekeybus op. Die nam op zijn buurt in 2013 de fakkel over van mij. Ikzelf was dan weer voorzitter van bij de oprichting van de partij in 2001. Aangezien PLE toen in een eerste fase de werking van de lokale VU-afdeling overnam, ging dat bijna automatisch. Ik werd zo dus min of meer de “stichter-voorzitter”, een titel waaraan ik moest terugdenken toen ik recent de (uitstekende) reeks “Mobutu’s game” op Canvas zag. Pas in 2002 werd PLE overigens echt een “partij”, toen we de statuten goedkeurden. Ik denk dat niemand op die vergadering er toen echt rekening mee hield dat de tweede voorzitter die functie zou afstaan om zich op het burgemeestersambt te concentreren…

De PLE-statuten schrijven voor dat er om de drie jaar een nieuwe voorzittersverkiezing wordt gehouden, maar tot nu toe bleek het in de praktijk om een engagement voor twaalf jaar te gaan. Koen weet hopelijk waaraan hij begint. Bij N-VA nam Steve Suykerbuyk de voorzittershamer over van Dirk Smout – al kreeg die ondertussen de hamer van de gemeenteraad zelf in handen, zodat ik hem nog meer ga zien voorzitten dan al het geval was.

Met Steve en Koen is onze “line-up” voor de komende jaren bijna volledig. Een sterk team voor uitdagende tijden.

Op een akkoordje gegooid

Op een akkoordje gegooid

Vandaag hebben we het bestuursakkoord dat we met Vooruit zijn overeengekomen wereldkundig gemaakt. Het heeft wat langer geduurd dan ik had gehoopt -en op de installatievergadering van de gemeenteraad ook had aangekondigd- maar er was natuurlijk ook geen reden om overhaast tewerk te gaan. Het akkoord werd door beide partijbesturen unaniem goedgekeurd op zaterdag 18 januari, maar dat ging zowel bij ons als bij Vooruit gepaard met enkele suggesties om het akkoord nog te versterken. Ondertussen vonden die hun weg naar de juiste plek in de tekst, en die werd ook netjes opgemaakt. Zodat het akkoord ook wereldkundig kon worden gemaakt.

Zeggen dat ik blij ben met dit akkoord zou een understatement zijn. Ik ben er uiteraard sterk mee opgezet dat heel veel zaken waar ik al jaren voor en achter de schermen voor pleit hun weg hebben gevonden naar het bestuursakkoord, en daarmee een leidraad zijn geworden voor het beleid. Uiteindelijk staan er 620 concrete punten in het akkoord. Dat is veel. Voorspelbaar gaat iemand vragen of die allemaal even prioritair zijn, en daarop is het antwoord uiteraard “neen”. In het Meerjarenplan, dat nog opgemaakt moet worden, zullen de prioriteiten alvast financieel meer naar voren komen.

Maar eigenlijk is de tegenstelling tussen prioritaire en minder prioritaire punten vals. Zolang er geen andere zaken door in het gedrang komen, is zelfs het minst belangrijke punt uit het akkoord de moeite waard. Het is een valse tegenstelling. Wie tomatensoep kookt doet daar uiteraard best tomaten in, en de kok die er geen heeft, die spoedt zich dus best naar de groenteboer om er te gaan halen. Als die daar toch is, tijm ziet liggen en denkt “dat smaakt wel in tomatensoep”, dan moet die daar niet voor op de vingers worden getikt. In tegenstelling tot tomaten is tijm niet prioritair, maar als de aankoop van tijm die van tomaten niet in gevaar brengt… waarom niet ?

Als ik er zelf één favoriet punt mag uitpikken, dan is het 221 (al komt 106 in de buurt) : een langetermijnvisie op de stationsomgeving. Het station zit in het DNA van onze gemeente, zoals het project Lijn 3 aantoont, en er is echt veel meer potentieel daar dan er vandaag uitkomt. Het gaat tijd vergen om dat tot zijn recht te doen komen, maar ik hoop dat we er wel snel een mooi plan voor kunnen maken.

De collega’s van cd&v reageerden ondertussen fel op het “uitblijven” van het bestuursakkoord. Ik begrijp hun ongeduld – we werden zelfs ingehaald door Bart De Wever en C°, al waren die enkele maanden eerder vertrokken. En uiteraard maakten ze dat ongeduld wereldkundig. Dat had evenwel ook in een persbericht zonder leugen gekund : het akkoord werd door N-VA/PLE even goed goedgekeurd als door Vooruit. De onderhandelaars hoefden het ook niet te “verkopen”, de tekst zelf overtuigde alvast het N-VA/PLE-bestuur met gemak. Zo doen we in Essen normaal niet aan politiek. Als je een zin begint met “de realiteit is…” dan moet wat daar achter komt ook waar zijn. Anders doe je aan fake news. Letterlijk. Indien echt nodig kan je een zin beginnen met “we vragen ons af of…”. En neen, dit soort uitschuivers hebben wij de voorbije 24 jaar niet gemaakt – en mocht cd&v dénken van wel, dan nog is over de schreef gaan na twee maanden wel érg snel. Niet voor herhaling vatbaar.